Bir fincan çay çoxlu qida maddələri ehtiva edə bilər ki, bunlar sağlamlıq üçün əhəmiyyətli üstünlüklərə malikdir. İstər çayı soyuq, istər isti qəbul edin, bu içki gündəlik istehlak üçün çox faydalıdır. 

Manset.az Qaynarinfo-ya istinadən xəbər verir ki, əsasən iki növ çay mövcuddur - bitki mənşəli və "həqiqi" (Camellia sinensis bitkisindən).

"Hər iki əsas çay növü sağlamlıq üçün faydalı qida maddələri və fitokimyəvi birləşmələr ehtiva edir ki, bunlar müxtəlif yollarla fayda verir və gündəlik istehlak üçün idealdır", deyə sertifikatlı fitoterapevt Reyçel Robinet qeyd edir.

Bitki mənşəli çaylar

Bitki mənşəli çaylar meyvə, taxıl, çiçək, ədviyyat, kök və otlardan hazırlanır. Bunlara zəncəfil çayı, darçın, zerdeçal, fennel, itburnu və kamomil çayları daxildir.

Camellia çayları

Camellia sinensis bitkisindən hazırlanan çaylardır. Bu çalılığın yarpaqları toplanıb xüsusi üsulla emal olunur ki, qara, yaşıl, ağ, oolong, həmçinin qırmızı, pu-erh və sarı çay əldə edilsin.

Nəşr ən faydalı çay növlərini və onların sağlamlığa faydalarını belə açıqlayıb:

Qara çay - Ən çox yayılmış çaylardan biridir. Qara çay ən uzun oksidləşməyə məruz qalır və yarpaqları digər çaylardan daha kiçik doğranır, bu isə daha dərin dad və daha yüksək kofein tərkibi verir. Polifenollar isə immuniteti, bağırsaq, beyin və metabolizmi dəstəkləyir.

Zəncəfil və sarıköklü çay - Sarıkökün tərkibindəki kurkumin iltihab əleyhinədir, zəncəfilin tərkibindəki gingerol isə ağrını azaldır və həzmi yaxşılaşdırır. Bu kofeinsiz qarışıq günə başlamaq, bitirmək və ya fasilə vermək üçün əla vasitədir. İstəyə görə bal əlavə etmək olar.

Yaşıl çay - Minimimal oksidləşmiş çaydır. Qversetin, kempferol, katexinlər və epiqallokatexin qallat (EGCG) kimi bioaktiv birləşmələr ehtiva edir, immuniteti, ürək-damar, bağırsaq və metabolizmi gücləndirir.

Limonlu çay - Limonlu çay gündəlik istehlak üçün uyğundur. Limon C vitamini və limonen terpini ilə iltihab əleyhinə və antidepressiv təsir göstərir.

Ağ çay - Yaşıl çaya nisbətən təxminən 15% az kofein ehtiva edir. L-teanin adlı amin turşusu ilə beyin funksiyasını, immuniteti və ürək sağlamlığını dəstəkləyir. Həmçinin dəri və yara sağalmasını təşviq edə bilər.

Hibiskus çayı - Kofeinsiz, məşhur bitki mənşəli çaydır. Qlükoza səviyyəsini stabilləşdirir, rutin və qversetin ilə allergiya və mast hüceyrələrinin funksiyasını normallaşdırır. Ürək sağlamlığını qoruyur, qan təzyiqi və xolesterolu tənzimləyir.

Earl Grey çayı - Qara çay əsasında, bergamot yağı ilə ətirli hazırlanır. Kofein tərkibi qara çayla eynidir, rifahı yaxşılaşdırır.

Nanə çayı - Nootrop təsiri ilə yaddaş, diqqət və konsentrasiyanı yaxşılaşdırır. Həzm problemlərini, qarın şişkinliyini azaldır, öskürək və sinuz infeksiyası simptomlarını yüngülləşdirir.

Oolong çayı - Ürək, beyin, metabolizm, bağırsaq və immunitet sağlamlığını dəstəkləyir. Yarpaqları qara çaydan böyükdür və dadı yumşaq və ya daha zəngin ola bilər.

Kamomil çayı - Yatmağa və rahatlaşmağa kömək edir. Həm həzm, həm də sakitləşdirici təsir göstərir. İltihab, metabolizm və immunitet üçün faydalıdır, həmçinin narahatlıq əlamətlərini yüngülləşdirir.

Əksər insanların gündəlik həyatda bilmədən tətbiq etdiyi bəzi vərdişlər ciddi sağlamlıq problemlərinə yol aça bilər.

Manset.az Axşam.az-a istinadən xəbər verir ki, duşdan sonra saçları yaş və ya nəm saxlamaq və bədəni qəfil soyuğa məruz qoymaq üz sinirinə təsir göstərə və üz iflici riskini artıra bilər. Mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, xüsusən də soyuq və küləkli havalarda bunu etmək təhlükəlidir.

Üz iflici, üz əzələlərini idarə edən 7-ci kəllə sinirinin zədələnməsi səbəbindən inkişaf edən və üzün bir tərəfində hərəkət itkisi ilə xarakterizə olunan klinik bir vəziyyətdir. Qadınlarda və kişilərdə oxşar tezliklə müşahidə olunsa da, risk hamilə olan, doğuşdan sonrakı dövrdə hipertoniya, diabet və otoimmün xəstəlikləri olan şəxslərdə daha yüksəkdir.

Üz iflicinin dəqiq səbəbi həmişə müəyyən edilə bilməsə də, halların təxminən üçdə ikisi naməlum səbəbli hesab olunur. Ən çox qəbul edilən səbəb virus iltihabıdır. Bu viruslar əvvəllər bədənə daxil olduqdan sonra stress, soyuq hava, fiziki travma və mövsümi dəyişikliklərlə yenidən aktivləşə bilər.

Üz iflicinin ən çox görülən simptomlarının üzün bir tərəfində hərəkət itkisi, ağızın küncündə sallanma, gözü bağlamaqda çətinlik və üz asimmetriyası olur. Bəzi xəstələrdə iflic inkişaf etməzdən əvvəl qulağın arxasında ağrı müşahidə edilə bilər. Qulağın arxasında başlayan və orta intensivlikdə olan ağrı üz iflicinin xəbərçisi ola bilər. Lakin şiddətli ağrı proqnoz baxımından mənfi əlamət ola bilər. Qulaqda dolğunluq hissi, yüksək səslərə qarşı dözümsüzlük və dad hissinin azalması onu müşayiət edə biləcək digər simptomlar arasındadır.

Həkimlər məsləhət görür ki, vanna qəbul etdikdən sonra küləkli havaya çıxmayın. Bir müddət otaq temperaturunda qalın. Əgər evdə soyuq kondisioner yanırsa onu söndürün. 

Mövsümi saç tökülməsi normal haldır. Amma bəzən bu proses dayanmaq əvəzinə xroniki hala çevrilə bilər. Məsələ düşündüyünüzdən daha ciddi ola bilər. Bəs saç tökülməsi nə vaxt həqiqətən narahat etməlidir?

Manset.az Lent.az-a istinadən xəbər verir ki, mütəxəssislərin fikrincə, əgər saç tökülməsi heç bir aydın səbəb olmadan 1 il ərzində davam edirsə, bu, orqanizmdə gedən müəyyən proseslərin göstəricisi ola bilər.

13 ildən çox təcrübəsi olan bərbər Mela-Lotus Liz saç tökülməsi və saç qırılması problemlərinə xüsusilə həssas yanaşdığını bildirib. O, davamlı saç qırılması yaşayan çoxsaylı qadına kömək etdiyini qeyd edib.

Mütəxəssisin sözlərinə görə, saç canlı bir strukturdur və əsasən keratindən ibarətdir. Keratin lifli zülaldır, eyni zamanda dırnaqlarda da olur və saçlara möhkəmlik və elastiklik verir. Saçın uzanması isə hər kəsdə fərqli ola bilən və genetikadan asılı olan 3 mərhələli dövr üzrə baş verir:

1. Anagen mərhələsi (böyümə fazası) Orta hesabla 2–6 il davam edir.

Mütəxəssislər qaraciyər piylənməsi riskini azaltmağın təbii yolunu tapıblar.

Manset.az Bizim.media-ya istinadən xəbər verir ki, zoğal suyu müntəzəm və balanslı şəkildə qəbul edildikdə, qaraciyərdə yığılan toksinləri aradan qaldırmağa kömək edir.

Zoğal suyunun tərkibindəki təbii turşular və antioksidantlar qaraciyər hüceyrələrindəki yağ yığılmalarını azaltmağa kömək edə biləcək mexanizmləri dəstəkləyə bilər. Xüsusilə, tərkibindəki polifenollar, flavonoidlər və C vitamini sayəsində bədənə antioksidant təsir göstərir.

Bu komponentlər sərbəst radikallarla mübarizə apararaq hüceyrələri oksidləşdirici stressdən qorumağa kömək edir.

Mütəxəssislər balanslı şəkildə zoğal suyu istehlakını tövsiyə edir.

Qısa videolar artıq hər yerdədir. Lakin yeni araşdırmalar onların beynin işləmə formasını dəyişdirə biləcəyini göstərir.

Manset.az Ölkə.az-a istinadən xəbər verir ki, "TikTok" və "Reels"dən intensiv istifadə edən insanları araşdıran alimlər diqqət, özünənəzarət, yaddaş və emosional tarazlıqla əlaqəli beyin bölgələrində fərqlər aşkar ediblər.

Bu dəyişikliklər beynin düşünmək üçün yavaşlamaq əvəzinə, sürətli mükafatların arxasınca qaçmasına səbəb olan davamlı və sürətli stimullaşdırma ilə əlaqələndirilir.

Qısa video asılılığı ilə bağlı aparılan bir araşdırma göstərib ki, çox sayda sürətli "Reels" izləyən insanlar plan qurmaqda, tapşırıqları xatırlamaqda və diqqəti yayındıqdan sonra yenidən cəmləməkdə daha çox çətinlik çəkirlər. Digər tədqiqatlar isə qısa videolar zamanı beynin mükafat sisteminin həddindən artıq aktivləşdiyini, bunun tərgidilməsini çətinləşdirdiyini və zamanla dərin düşünmə qabiliyyətini zəiflədə bildiyini ortaya qoyur.

Qısa videolar beyinə niyə təsir edir?

Mükafat sistemi: Sürətli videolar beyində tez-tez dopamin partlayışlarına təsir göstərir və beyin daha çoxunu istəyir.

Diqqət hədləri: Beyin qısa diqqət “partlayışlarına” öyrəşir və uzunmüddətli işlərdə çətinlik çəkir.

Yaddaş problemləri: İnsanlar qısa videolara baxdıqdan sonra planlaşdırdıqları işləri unuda və ya tapşırıqların izlənməsini itirə bilərlər.

Özünənəzarət: EEG tədqiqatları qərarvermədə rol oynayan beyin bölgələrində daha zəif siqnallar qeydə alır.

Alimlər bu vəziyyəti “popcorn brain” (partlamış qarğıdalı beyni) adlandırırlar. Bu halda zehin sürətli stimullaşdırmaya o qədər alışır ki, real həyat həddindən artıq yavaş görünür. Balanslı istifadə və müntəzəm fasilələr beynin “yenidən tənzimlənməsinə” və daha aydın düşünməsinə kömək edir.