Qonşu ölkənin federallaşması nə qədər realdır, belə olarsa Azərbaycan və ümumiyyətlə bu arealdakı türk toplumu nə qazanar, nə itirər...

“İran sonrası” ssenarilər, xüsusən də federalizm mövzusu, birbaşa Türk dünyasının geosiyasi balansını ilgiləndirir. Çünki İran təkcə farslardan ibarət deyil.


Bu ölkədə milyonlarla azərbaycanlı, türkmən, qaşqay, Xorasan türkü yaşayır və onların statusu dəyişmədən İranın sabitləşməsi mümkün deyil. İran daxilində ən böyük və siyasi baxımdan ən həssas türk toplumu Güney Azərbaycan türkləridir. Onlar nə monarxiyanı, nə də teokratiyanı qəbul edirlər. İranın federallaşması nə qədər realdır, belə olarsa Azərbaycan və ümumiyyətlə bu arealdakı türk toplumu nə qazanar, nə itirər?

Siyasi ekspert Fikrət Fərəməzoğlu Musavat.com-da bu istiqamətdə hər bir məsələni ayrıca izah etdi: İranın federallaşması ideyası yeni deyil, xeyli öncəyə gedib çıxır. Lakin bu, İranın gələcəyi ilə bağlı nəzərdə tutulmuş planlardan biridir. Sıralama baxımından da ikinci dərəcəli hesab olunur.

İlk olaraq nəzərə almaq lazımdır ki, İranın federallaşması ən yaxşı halda 6, ən pis halda isə 7 respublikanın birləşməsi kimi nəzərdə tutulur. Düzdür, bu zaman coğrafi sərhədlərin necə olacağı məsələsi aydın deyil. Lakin bəlli konturlar var.

İran federallaşarsa, Güney Azərbaycan, Kürdistan, Bəlucistan, Fars, Xorasan və ərəb subyektlərindən ibarət olacaq. Burada talışlar və giləklərin taleyi açıq qalır. Onların bir qisminin Güney Azərbaycana, digər qisminin isə Xorasan və ya digər subyektlərə birləşməsi daha məntiqli görünür. Burada 7-ci subyekt də ola bilər. Paytaxt Tehran əhali sayı baxımından çoxsaylıdır. Eyni zamanda, hazırda İranın ən çox əhali yaşayan ostanlarından biridir. Ola bilər ki, federallaşma prosesi baş verərsə, Tehran da ayrıca bir subyekt və ya İran daxilində respublika olsun.

İrandakı qaşqaylar və türkmənlərə gəlincə, onların ayrıca subyekt olma ehtimalı azdır. Birincisi, türkmənlər Xorasanda yaşayır, toplam sayı 1 milyona yaxındır. Öz dilləri və mədəniyyətlərini qorusalar da, siyasi arenada hər hansı bir təsir imkanları yoxdur. Xorasan vilayəti subyektə çevrilərsə, müəyyən qədər parlamentdə və ya hökumətdə yer ala bilərlər. Lakin müstəqil subyekt olmaq imkanları mövcud deyil.

Qaşqaylar isə İranın ərəb məntəqələrinə yaxın ərazilərdə, cənub istiqamətində məskunlaşıblar. Qeyri-rəsmi məlumatlara görə, ümumi sayları 600 min nəfərə yaxındır. Bu toplumun üstün cəhətlərindən biri budur ki, öz ana dillərində məktəbləri var və xaricdə varlı qaşqaylar az deyil. Amma onların da İran daxilində ayrıca subyekt olmaq şansları yoxdur. Ən yaxşı halda ərəb subyektinin bir parçası ola bilərlər.

Əgər İran federallaşarsa, Güney Azərbaycan müstəqil subyektə çevriləcək. Yəni ölkə daxilində respublika olacaq. Bu, müsbət tendensiyadır. Əvvəla ona görə ki, Güneydə uzun zamandan sonra yeni dövlətçilik ənənələri formalaşacaq. Eyni zamanda, Güneyin konkret sərhədləri müəyyən olunacaq ki, bu da vacib detallardan biridir. Yəni təkcə coğrafi deyil, həm də siyasi xəritəsi müəyyənləşəcək.

İran tarixində ilk dəfə olaraq Azərbaycan dili Güneydə dövlət dili statusu alacaq. Özünün ayrıca pul vahidi olmasa da, müstəqil təhlükəsizlik xidməti, polis orqanı, hətta bayrağı belə olacaq. Bunlar önəmli və gələcək üçün vacib amillərdir.

Güneyin müstəqil subyekt olması İranda yaşayan digər türk xalqları üçün də müsbət haldır. Onların ən azından istinad edə biləcəyi və ya sığınacağı bir respublikası olacaq. Hərçənd buna ciddi ehtiyac olmayacaq. Lakin gələcəkdə gözlənilməz hadisələr fonunda belə bir ssenari istisna edilmir.

İranın federallaşmasının Azərbaycan Respublikasına təsirinə gəldikdə isə, bu, təbii ki, müsbət məna daşıyacaq. Güney Azərbaycan İran daxilində respublika olarsa, özünün ayrıca siyasətinin (ümumi dövlət siyasətini pozmadan) olacağı birmənalıdır. Bu, şimal və cənubda yaşayan eyni xalqın daha sistemli inteqrasiyası üçün vacib şərtdir. Mərhələli şəkildə dil, iqtisadiyyat, mədəniyyət, elm və təhsil sahələrində inteqrasiya prosesi başlayacaq. Bu isə gələcəkdə iki qütbün birləşməsi üçün zəmin yarada bilər. Çünki bu inteqrasiya sürətli və sistemli olarsa, Şimalla Cənubun birləşməsi qaçılmaz hala gələ bilər.

Digər tərəfdən, İrandan Azərbaycana mümkün təhlükə və təhdidlərin miqyası azalacaq, hətta minimum səviyyəyə enəcək. İdeoloji baxımdan risklər aradan qalxacaq. Milli şüurun formalaşması, birgə ədəbiyyat və digər sahələrdə ortaq mövzular gündəmə gələcək. Yəni müsbət tərəfləri kifayət qədər çoxdur.

Mənfi cəhətlərin olması da istisna deyil. Güneydə yaşayan soydaşlarımızla bizim aramızda bəzi məsələlər var ki, onlar bir-birindən ciddi şəkildə fərqlənir. İnam, mədəni baxışlar, ailə institutu və digər məqamlar müəyyən çətinliklər üçün zəmin yarada bilər. Lakin bunlar həllolunmaz məsələlər deyil və zamanla öz həllini tapa bilər.

Cavanşir Abbaslı
Musavat.com

ABŞ-ın tələbi ilə bu gün BMT Təhlükəsizlik Şurası ABŞ-ın tələbi İrandakı vəziyyətlə bağlı iclas keçirəcək.

Musavat.com xəbər verir ki, məlumatı yanvar ayı üçün TŞ-yə sədrlik edən Somalinin BMT Təhlükəsizlik Şurasındakı Daimi Nümayəndəliyi açıqlayıb.

Somali Daimi Nümayəndəliyinin mətbuat xidməti jurnalistlərə bildirib ki, "Şura ABŞ-ın xahişi ilə, 15 yanvar 2026-cı il, cümə axşamı, saat 15:00-da (Bakı vaxtı ilə 16 yanvar saat 00:00 – red.) gündəmdə olan "Yaxın Şərqdəki vəziyyət" maddəsi ilə İrandakı vəziyyətlə bağlı brifinq təyin etmək niyyətindədir".

Musavat.com

Qroznı səmasında vurulan mülki təyyarəmizlə bağlı ikinci ildir zəruri hüquqi addımlar atmayan rəsmi Moskva hələ də Bakıda “Rus evi”nin bərpasına ümid edir. Srağagün bu haqda danışan “Rossotrudniçestvo”nun rəhbəri Yevgeni Primakov deyib ki, Azərbaycan tərəfinin məsələ ilə bağlı mövqeyi guya emosional xarakterlidir, nəinki hüquqi.

Onun sözlərinə görə, 1997-ci il hökumətlərarası saziş qüvvədədir, lakin vəziyyətdə fərqli nüanslar var. Primakov bu xüsusda Azərbaycan rəhbərliyindən qurumun qeydiyyatı variantları ilə bağlı təkliflərin olmadığını söyləyib və əlavə edib:

“Rusiya Xarici İşlər Nazirliyi müntəzəm şəkildə Bakıdan qeydiyyat üçün hüquqi əsas təmin etməyi xahiş edir. Hazırda “Rus evi” ilə bağlı məsələlər diplomatik kanallar vasitəsilə müzakirə olunur”.

da salaq ki, faktiki casus yuvaları olan “Rus ev”ləri təkcə Azərbaycanda yox, neçə-neçə başqa dövlətdə də qapadılıb.

Moskva obyektin açılışında niyə bu qədər maraqlı və israrlıdır? Rəsmi Bakı bu məsələdə nəyinsə qarşılığında güzəştə gedə bilərmi?

Deputat Elşad Musayev Musavat.com-a bildirib ki, “Rus evi”nin fəaliyyətinin bərpasına ehtiyac yoxdur. Onun sözlərinə görə, bu qurumun Azərbaycanda qeydiyyatı olmayıb və artıq məsələ qapanıb:

“Xarici işlər nazirimiz də bildirdi ki, bu mövzu bağlanıb. Yəni Primakov çox şey arzulaya bilər, amma yuxusunda görər. Üstəlik, Moldova, Almaniya və başqa ölkələrdə də bu mərkəzlərin fəaliyyəti dayandırılıb. Məlum olub ki, onlar casus yuvalarıdır. Eynilə Azərbaycanda da “Rus evi” agent evinə çevrilmişdi. Ona görə də hər hansı zərurət yoxdur ki, fəaliyyəti bərpa olunsun. Eyni zamanda, Rusiyanın bu məsələdə israrı anlaşılmazdır. Belə çıxır ki, Rusiyanın istəkləri həyata keçməlidir, amma bizim tələblər qulaqardı edilməlidir. Moskvanın bu yanaşması heç zaman qəbul olunmayacaq”.

Deputat hesab edir ki, Rusiya vurulan təyyarə ilə bağlı məsələdə şərt dili ilə danışır və siyasi bazarlığa getmək istədiyini hiss etdirir:

“Demək istəyirlər ki, “Rus evi”ni açın, həbs olunan 11 Rusiya vətəndaşını azad edin, bizim diktəmizlə hərəkət edin, sonra təyyarə ilə bağlı tələblərinizə baxarıq. Belə bir müştəbeh münasibət Bakı ilə Moskva arasında əlaqələri yaxşılaşdıra bilməz. Rusiya qonşularına bərabərhüquqlu yanaşmasa normal münasibətlərin inkişafı alınmayacaq. Ümumiyyətlə, Rusiyanın davranışları onun yekəxanalığını göstərir. Əgər bir ildən artıq müddətdə təyyarə ilə bağlı addım atılmırsa, o zaman Putin hakimiyyəti Azərbaycandan normal dostluq əlaqələri də gözləməməlidir. Bu baxımdan, “Rus evi” ilə bağlı səslənən çağırışlar və Primakovun gözləntisi reallaşmayacaq”.

Xatırladaq ki, Azərbaycanın xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov 2025-ci ilin yekunlarına dair jurnalistlərin sualına cavab olaraq bildirib ki, “Rus evi” uzun müddət qeydiyyatı olmadan Azərbaycanda fəaliyyət göstərib. Nazir qeyd edib ki, artıq 2025-ci ilin fevral ayının əvvəlində Rusiyaya xəbərdarlıq edilib və bildirilib ki, belə hallar qəbuledilməzdir. “İstənilən müəssə ölkə qanunvericiliyinə və iki ölkə arasında sazişlərə əsasən həyata keçirilə bilər. Lakin pozuntuların olması “Rus evi”nin bağlanmasına səbəb oldu”.

Nazir qeyd edib ki, bu cür təsisatların fəaliyyətində ölkə qanunvericiliyinə əsasən həyata keçirilməlidir. Nazir bildirib ki, "Rus evi" ilə bağlı ən son təmaslar bir neçə həftə əvvəl olub. Bunun səbəbi ləğvetmə ilə bağlı bir sıra yarımçıq məsələlərin qalması olub. Hazırda bu prosesdə yarımçıq məsələ qalmayıb və ləğvetmə prosesi başa çatıb.

Emil Salamoğlu
Musavat.com

İsrail rəsmiləri ABŞ administrasiyasına gizli şəkildə İrana qarşı potensial hərbi əməliyyatları təxirə salmağı təklif ediblər.

Musavat.com xəbər verir ki, məlumatı NBC News yayıb: "İsrail rəsmiləri Tramp administrasiyasına bildiriblər ki, İranda rejim dəyişikliyini və ABŞ-ın bunu asanlaşdırmaq səylərini tam dəstəkləsələr də, hazırda xarici hərbi müdaxilənin etirazçıların işlərini başa çatdırmasına mane ola biləcəyindən narahatdırlar”.

NBC-nin məlumatına görə, israillilər amerikalılara "rejimi qeyri-sabitləşdirmək və etirazçıları dəstəkləmək məqsədi daşıyan" digər variantlar təklif ediblər. Onlar potensial addımlar kimi İranda internet bağlantısının yaxşılaşdırılmasını, iqtisadi sanksiyaları və "konkret İran liderlərinə qarşı kiberhücumlar və ya hətta hədəflənmiş hərbi əməliyyatları" qeyd ediblər.

Bundan əlavə, nəşrin məlumatına görə, bir ərəb rəsmisi də hazırda ABŞ-ın İrandakı hərbi əməliyyatlarına "qonşuların həvəsinin olmadığını" bildirib.

Başqa bir rəsmi isə ötən ilin iyun ayında ABŞ və İsrailin hücumundan sonra İranda hökumətə artan dəstəyin təsirini qeyd edərək "İsrail və ya ABŞ tərəfindən hər hansı bir hücum və ya eskalasiyanın iranlıları birləşdirəcəyindən" narahatlığını vurğulayıb.

Musavat.com

“Ölkənin su təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsi, paytaxt Bakı və Abşeron yarımadasının sosial-iqtisadi inkişafının davamlı əsaslar üzərində qurulması baxımından yanvarın 12-də Prezident İlham Əliyevin sədrliyi ilə keçirilən müşavirə mühüm əhəmiyyət daşıyır. Müşavirədə Bakı şəhəri və Abşeron yarımadasında su təchizatı, tullantı və yağış suları sistemlərinin təkmilləşdirilməsinə dair 2026–2035-ci illəri əhatə edən Dövlət Proqramının əsas konturları müəyyənləşdirilib. Uzunmüddətli və kompleks yanaşmanı ehtiva edən bu sənəd urbanizasiya proseslərinin düzgün idarə olunmasına, əhalinin həyat keyfiyyətinin yüksəldilməsinə və ekoloji tarazlığın qorunmasına xidmət edir”.

Musavat.com xəbər verir ki, bu sözləri Milli Məclisin deputatı Səbinə Salmanova deyib.

Onun sözlərinə görə, Prezident İlham Əliyevin müşavirədə qaldırdığı bir sıra vacib məsələlər sırasında paytaxt Bakı və Abşeron yarımadasında uzun illərdir yığılıb qalmış içməli su problemləri xüsusi aktuallığı ilə seçilir:

“Bu problemlər zaman-zaman müxtəlif tədbirlərlə aradan qaldırılmağa çalışılsa da, artan əhali sayı, intensiv şəhərsalma prosesi və mövcud infrastrukturun köhnəlməsi məsələnin daha sistemli yanaşma tələb etdiyini göstərir. Məhz bu reallıqlar fonunda dövlətimizin başçısının məsələni strateji müstəvidə gündəmə gətirməsi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Bu gün artıq aydın görünür ki, Bakı şəhəri, onun qəsəbələri, Sumqayıt şəhəri və Abşeron rayonunu əhatə edən vahid, genişmiqyaslı və əhatəli dövlət proqramının qəbulu zəruri xarakter alıb. Belə bir proqram region üzrə su təchizatının bütövlükdə yenidən qurulmasını, mövcud çatışmazlıqların mərhələli şəkildə aradan qaldırılmasını və gələcək onilliklər üçün dayanıqlı su təminatının yaradılmasını hədəfləməlidir. Bu yanaşma yalnız əhalinin gündəlik həyatına birbaşa təsir edən problemlərin həllinə xidmət etmir, həm də paytaxt regionunun sosial-iqtisadi inkişafının davamlı əsaslar üzərində qurulmasına imkan verir. Dövlət proqramı çərçivəsində həm mövcud su şəbəkələrinin modernləşdirilməsi, həm də yeni infrastruktur layihələrinin reallaşdırılması nəzərdə tutulur ki, bu da regionun gələcək inkişafı üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır”.

S.Salmanova bildirib ki, Dövlət Proqramının icrası nəticəsində paytaxt Bakı və Abşeron yarımadasında su təchizatı sahəsində tarixi əhəmiyyətli infrastruktur layihələri həyata keçiriləcək:

“Belə ki, proqram çərçivəsində tikiləcək yeni su anbarlarının sayı 30-a yaxın olacaq ki, bu da region üçün çox böyük, strateji əhəmiyyət daşıyan investisiyalardır. Hər bir anbar gələcək illərdə əhalinin fasiləsiz və keyfiyyətli içməli suya çıxışını təmin edəcək və su ehtiyatlarının daha səmərəli idarə olunmasına imkan yaradacaq. Layihə çərçivəsində sayğaclaşdırma sistemi də tam olaraq 100 faizə çatdırılacaq. Bu, həm əhalinin, həm də müəssisələrin istifadə etdiyi suyun dəqiq hesablanmasına, itkilərin qarşısının alınmasına və su resurslarının daha səmərəli istifadəsinə şərait yaradacaq. Hazırda fasiləsiz içməli su ilə təmin olunan əhali təxminən 70 faiz təşkil edir. Dövlət Proqramının icrası nəticəsində bu göstərici 95 faizə yüksələcək ki, bu da əhalinin böyük əksəriyyətinin fasiləsiz və etibarlı su ilə təmin olunması deməkdir”.

Parlamentari onu da qeyd edib ki, Bakı, Sumqayıt, Abşeron rayonu və 64 yaşayış məntəqəsində su təchizatı sistemlərinin genişmiqyaslı yenidən qurulması da planlaşdırılır:

“Təxminən 200 kilometrdən çox magistral kanal və eyni qədər paylayıcı şəbəkə yenidən qurulacaq və modernləşdiriləcək. Bu, regionda su təminatının müasir standartlara uyğunlaşdırılmasını, şəhər və qəsəbələrdə əhalinin gündəlik həyatının asanlaşdırılmasını təmin edəcək. Dövlət Proqramı yalnız infrastrukturun yenilənməsini əhatə etmir. O, həm də əhalinin həyat keyfiyyətinin yüksəldilməsinə, şəhər və qəsəbələrdə sosial-iqtisadi inkişafın davamlı əsaslar üzərində qurulmasına və ekoloji tarazlığın qorunmasına xidmət edir. Uzunmüddətli perspektivdə bu layihələr, həmçinin urbanizasiya proseslərinin daha səmərəli idarə olunmasına, su ehtiyatlarının qorunmasına və regionun dayanıqlı inkişafına təkan verəcək”.

O söyləyib ki, paytaxt Bakıda leysan yağışları yağan kimi şəhərdə həyat demək olar ki, dayanır:

“Küçələrdə nəqliyyat hərəkəti iflic olur, insanlar işinə gecikir, gündəlik iş və fəaliyyət planları pozulur. Prezident İlham Əliyev çıxışında bu məsələyə xüsusi diqqət çəkib və bildirib ki, “bu, təkcə Bakıda, Azərbaycanda deyil. Biz televiziya verilişlərində dünyanın istənilən yerində bunu görürük. Hətta ən inkişaf etmiş hər ölkənin şəhərlərində də daşqınlar adi hal alıb. Heç bir şəhərin infrastrukturu imkan vermir ki, əgər şiddətli leysan yağışları bir neçə gün davam etsə, bunu idarə etmək mümkün olsun”. Hazırda kanalizasiya xidməti yalnız əhalinin yarısına çatır, lakin Proqramın icrası ilə bu göstərici 95 faizə yüksələcək. Bundan başqa, yağış sularının idarə olunması üçün Bakının 30 küçəsində yeni kollektor şəbəkəsi də qurulacaq. Bu isə şəhərin əksər hissəsində yağış sularının effektiv idarə olunmasını təmin edəcək və eyni zamanda gündəlik həyatın rahatlaşmasına xidmət edəcək, daşqınların qarşısını alacaq və nəqliyyatın fasiləsiz hərəkətinə imkan yaradacaq”.

Cavanşir ABBASLI
Musavat.com

Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Mariya Zaxarova Rusiya Mətbuat Günü münasibətilə yaydığı açıqlamada Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenskini və onu dəstəkləyən qüvvələri jurnalistlərin və müharibə müxbirlərinin qətlinə görə məsuliyyətdən yayınmaqda ittiham edib.

Musavat.com-un xəbərinə görə, Zaxarova bildirib ki, onlarla jurnalist və müharibə müxbiri peşə fəaliyyətinə və inanclarına görə həyatını itirib.

Onun sözlərinə görə, bu şəxslər Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin nəzarətində olan ərazilərdə cəbhə xəttində fəaliyyət göstərən neonasist qruplaşmaların, eləcə də təmas xəttindən uzaq bölgələrdə Kiyev rejiminin təxribatçı qüvvələrinin hədəfli hücumlarının qurbanı olublar.

Rusiya XİN sözçüsü vurğulayıb ki, jurnalistlərə qarşı törədilən bu cür əməllər cəzasız qalmayacaq və məsul şəxslər gec-tez cavab verməli olacaqlar.

Musavat.com

“Prezident Tramp Ermənistan və Azərbaycan arasında sülhə nail olmaq səyləri ilə öyünür, lakin hələlik o, Bakının ekspansionist təcavüzünə yol verir”.

Musavat.com yazır ki, bu əbləh fikirlər “Birlik Qanadları” siyasi təşəbbüsünün rəhbəri və Ermənistanın keçmiş ombudsmanı Arman Tatoyanın “Vaşinqton taymz” qəzetində dərc olunmuş məqaləsində yer alıb. 

Onun sözlərinə görə, “əksəriyyət münaqişə haqda düşünəndə diqqəti mübahisəli Dağlıq Qarabağ bölgəsinə yönəldirlər. Bu bölgə Azərbaycanın postsovet sərhədində yerləşən və Bakının işğal etdiyi və etnik təmizləməyə məruz qoyduğu bir erməni anklavıdır. Lakin başqa bir aspekt də var: 2021-ci ildən bəri Azərbaycan silahlı qüvvələri Ermənistanın beynəlxalq səviyyədə tanınmış sərhədini keçərək onun suveren ərazisində mövqe tutublar”, - deyə Tatoyan başından böyük qələtlər edib.

Onun iddialarına görə, bu gün Azərbaycan Ermənistan ərazisinin 125 kvadrat mildən çox hissəsində, Sünik və Geğarkunik sərhəd bölgələrində yerləşdirilməkdə davam edir.
Geniş yazıda Tatoyan Trampı "Azərbaycanın Ermənistan ərazilərini işğal etməsinə icazə verməməyə" çağırıb.

Bu sarsaq eks-ombudsman əvvəla qanmır ki, Qarabağ mübahisəli ərazi deyil, Ermənistan lideri Azərbaycan ərazisi olduğunu təsdiq edib, 8 avqustda da sülh mətni paraflanıb. İkincisi, Qarabağdan ermənilərin guya qovulduğu barədə 3 ildir davam edən çeynənmiş fikirlərə artıq onların havadarları da inanmır. O ki qaldı Azərbaycan Ordusunun nəzarət bəzi strateji yüksəkliklərə, sərhədlər dəqiqləşməyib, şərtidir və delimitasiya prosesi gedir. Ona görə Tatoyan sübut etməlidir ki, həmin nöqtələr Ermənistana aiddir. Əgər həmin ərazilərin delimitasiya çərçivəsində xəritəyə əsasən Ermənistan olduğu təsdiqini taparsa, şübhəsiz ki, məsələ həllini tapacaq. Lakin işin yeganə tərəfi Tatoyanın ABŞ nəşrində bu sərsəm fikirlərinə yer verilməsi və oradan Trampa müraciət etməsidir.

Hərbi ekspert Ramil Məmmədlinin Musavat.com-a dediyinə görə, Tatoyan vaxtaşırı avantürist çıxışlarla gündəmə gəlmək istəyir.

Onun sözlərinə görə, keçmiş ombudsman əsassız danışıb və yeni heç nə deməyib:

"Bu şəxsin Trampa çağırışı isə gülməlidir və diqqəti cəlb etmək cəhdidir. Tramp iki ölkə arasında barışığa nail olduğunu bildirir, Tatoyan həyasızcasına bizi işğalçı adlandırır. Ölkəsinin işğalçı mahiyyətindən utanmalı olan Tatoyan hələ bizi ittiham edir. Qarabağı 30 il işğalda saxlayan oğrular elə bağırır ki, doğru yalançı görünsün. Amma heç bir əndazəyə sığmayan bu çıxışlara nə Tramp, nə başqa lider əhəmiyyət verər".

Hərbi ekspert deyib ki, Azərbaycan Ordusunun nəzarət etdiyi ərazilər Ermənistana aid deyil və kifayət qədər mühüm strateji əhəmiyyəti var:

“Azərbaycan əsgəri oradan geri çəkilməyəcək. Həmin ərazilərin ermənilərə aidiyyatı olsaydı, delimitasiya işi aparılardı. Əgər Paşinyan hakimiyyəti bunu demirsə, Tatoyan diqqət çəkmək üçün belə danışır. Azərbaycanın heç kəsin ərazisində gözü yoxdur. Ermənilər isə işğalda olan 4 kəndimizi də qaytarmalıdır və ordumuzun nəzarətinə keçməlidir. Tatoyan gedib bundan danışsın. Qarabağ məsələsi isə çoxdan qapanıb və bu haqda Amerika mətbuatında çıxış etmək gülüncdür".

Emil Salamoğlu
Musavat.com

İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu İranda baş verən kütləvi etirazları dəstəklədiyini bildirib və bu ölkədə hakimiyyət dəyişikliyi olacağı təqdirdə tərəfdaşlıq vəd edib.

Musavat.com bununla bağlı RİA Novosti-yə istinadən xəbər verir. Məlumata görə, bazar günü hökumətin iclasında çıxış edən baş nazir bəyan edib ki, İsrail İslam Respublikasındakı vəziyyəti diqqətlə izləyir. “Azadlıq uğrunda nümayişlər bütün ölkəyə yayılıb. İsrail xalqı və bütün dünya İran vətəndaşlarının inanılmaz qəhrəmanlığına heyrandır. İsrail onların azadlıq mübarizəsini dəstəkləyir və günahsız mülki əhalinin qətliamını qəti şəkildə pisləyir. Biz hamımız ümid edirik ki, fars xalqı tezliklə zülmdən xilas olacaq və o gün gələndə İsrail və İran yenidən hər iki xalq üçün firavanlıq və sülh gələcəyinin qurulmasında sadiq tərəfdaşlar olacaqlar”, - Netanyahu bildirib.

P.S.İsrailin baş nazirinin İrandakı etirazları dəstəkləyərkən “fars xalqı”na əlahiddə dəstək ifadə edərək İranda, Cənubi Azərbaycanda yaşayan 40 milyondan artıq türkü görməzdən gəlməsi təəccüb və təəssüf doğurur.

Musavat.com